Anasayfa / İş Fikirleri / Girişimciler Karides Üretim Çiftliği Kurabilir

Girişimciler Karides Üretim Çiftliği Kurabilir



BALIK sofralarının vazgeçilmez mezesi karides artık meze olmaktan çıktı ve ana yemek olarak tüketilir oldu. Balıkçı tezgahlarında da satılıyor, marketlerin gıda raflarında da.

Karides Türkiye’de kültür olarak yetiştirilmiyor. Geçmişte bu yönde denemeler yapılsa da üretimi tek döneme sıkıştığı için ekonomik olmadı. Ancak Marmara, Ege ve Akdeniz’de karides bulunuyor. Balık sezonunda avlanıyor. Avcılığı yapılan karides miktarı yaklaşık olarak 3 bin 200 ton düzeyinde. Değişik boy ve türlerde yapılan ithalat ise bin 200 ton seviyesinde. Türkiye bu rakamlarla dünya karides üretiminde çok gerilerde.

karides

5 MİLYAR DOLARLIK PAZAR

Karides Türkiye’de pek yetişmese de dünya su ürünleri ticaretinde yüzde 20’ye yakın pay alıyor. Üretimde Hindistan, Çin, ABD, Endonezya ve Tayland ilk beş sırayı oluşturuyor. Karides konserve üretiminde ise Tayland 25-30 bin tonluk üretimiyle dünya piyasasının yüzde 70-75’lik kısmını sağlıyor. Dünya karides üretimi 2 milyon ton ci-varında. Dondurulmuş karides üretimi ise 500 bin ton seviyesin- ” de. Salamura yapılmış miktar ise yaklaşık 50 bin ton.

Son 20 yıldır karides kültüründe çok hızlı bir gelişme sağlandı. Bu yolla yılda 350-400 bin ton karides üretiliyor ve bundan 40 bin ton iç ürün elde ediliyor. Dünyada yıllık karides ihraç miktarı 700-750 bin ton civarında. Bunun parasal değeri 5 milyar doları buluyor. Türkiye, karidesi ağırlıklı olarak Çin, Hindistan, Vietnam, Tayland, Endonezya, Bangladeş ve Ekvator’dan ithal ediyor.

BESİN DEĞERİ ÇOK YÜKSEK

Türkiye’nin karides üretimi diğer ülkelerle kıyaslanamayacak kadar az. Üretimi yetersiz olduğu için ithalatçı konumunda. Av Yılmaz sezonunda az da olsa ihracat yapılıyor. Toplam ihracat 3 milyon doları geçmiyor. Marmara, Ege ve Akdeniz’de küçük boy karidesler yetişiyor. Çalı, teke, çamur, dev kırmızı, derin su, pembe, oluklu, kırmızı, dev kırmızı, benekli, göçebe, Kara Biga gibi türler bulunuyor. Karabiga Karides’i bu türlerin içinde en değerlisi. Tanesi 200 gram büyüklüğüne ulaşabiliyor. Çok az miktarda çıktığı için de kilogram fiyatı 100 TL’yi geçebiliyor.

Karides, ülkemizde başlangıçta daha çok lüks restoranlarda bulunuyordu. Ancak şimdi mahalle arasındaki balıkçı tezgahlarına kadar girmiş durumda. Market raflarında da dondurulmuş olarak boy boy yer alıyor. Balık reyonlarının en ön kısımlarında boy gösteriyor. Fiyatları da çok farklı. Küçük boy karideslerin kilogram fiyatları 10 TL’den başlıyor. Jumbo boylar ise 50-100 TL arasında satılıyor.

Besleyici özelliği bakımından fevkalade değere sahip olan karidesin etinde yüzde 82.30 su, yüzde 13.59 protein, yüzde 0.57 yağ, yüzde 2.89 yenilmeyen iç organlar, yüzde 0.65 mineral madde bulunuyor. A, D ve E vitaminleri açısından çok zengin olan karides eti taşıdığı yağ bakımından kolestrol azaltıcı ve damar açıcı özelliğe sahip.

ÇİFTLİKTE YETİŞTİRMEK MÜMKÜN



Karides Türkiye’de sadece denizlerden çıkıyor. Çiftlikte üretim yok. Sebebi de iklim şartları. Geçmişte bir takım üretim denemeleri yapıldı. Ancak tek dönemde ürün alınabildiği için ekonomik bulunmadığından devamı gelmedi. Karides yetiştiriciliği ile ünlü Tayland, Hindistan, Çin, Endonezya gibi ülkelerde yılda en az iki dönem karides yetiştiriliyor. Bizimle benzer bir iklime sahip olan Japonya’da da üretim tek dönem olarak yapılıyor. Bu işten de ciddi gelir elde ediliyor. Türkiye’de üretimi Marmara, Ege ve Akdeniz kuşağında yapmak mümkün.

Pazarda sıkıntı görünmüyor. Bu iş biraz sermaye, biraz da emek sarf ederek karlı bir yatırım alanı olabilir.

Ege Üniversitesi Su Ürünleri Fakülte-si’nin kurucusu ve ilk dekanı olan Prof. Dr. Atilla Alpbaz, karidesin tek dönemlik olarak Türkiye’de üretilebileceğini söylüyor. Geçmişte birkaç yatırımcının bu işi yaptığını ama sonradan vazgeçtiğini hatırlatan Alpbaz, tek dönemlik de olsa Türkiye sularında karides üretmenin karlı olabileceğini savunuyor.

“Japonya’da yapılıyor. Başka ülkelerde de var. Bizde neden olmasın?” diyen Alpbaz, yatırımcıların iyi bir fizibilite ile üretim yapabileceklerini belirtiyor. Prof. Dr. Atilla Alphaz, kendi adını taşıyan internet sitesinde bu konudaki deneyimlerini detaylı bir şekilde paylaşıyor.

“TURİSTLER TALEP YARATIYOR”

Su ürünleri üreticisi Sagun Group Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Tuncay Sagun, denizlerden çıkarılan karideslerin Türkiye’deki tüketime yetmediğini söylüyor. Karidese olan talebin arttığını belirten Sagun, hem yerli tüketicilerin hem de turistlerin güçlü bir talep yarattıklarını ifade ediyor. Marmara ve Akdeniz’de karides avcılığı yapıldığını söyleyen Sagun, ilginç bir detav bilgi veriyor ve son yıllarda bazı tropik türlerin Akdeniz’de görülmeye başlandığının akademisyen ve sektör çalışanları tarafından rapor edildiğini vurguluyor. Akademisyenlerin aksine, Türkiye’deki üretimin tek dönem olması nedeniyle ticari olmadığını söyleyen Sagun, şu değerlendirmeyi yapıyor: “Dünyada ticari değeri olan en yaygın karides türleri çiftliklerde yetiştiriliyor. Genellikle sıcak sularda yaşayan bu canlılar tropikal ve sıcak iklimlerde verimli bir şekilde üretiliyor. Karideslerin yetiştirilme şekli çupra ve levrek gibi denizlerde değil genellikle karada geniş arazilerde toprak havuzlarda yapılıyor.”

İLGİ DONMUŞ KARİDESLERE

Karides satışında da iddialı olan Metro Toptancı Market yaptığı açıklamada, Türkiye’de karidese talebin süreklilik kazandığını belirtiyor. Taze tüketimin avcılığa bağlı olduğunu ve bu nedenle sınırlı olduğunu söyleyen Metro Market yetkilileri talep edilen türler hakkında ise şu bilgileri veriyorlar:

“En çok kırmızı-çimçim denilen karides türü satılıyor. Fivat aralığı ürünün cinsine, büyüklüğüne vc sezona göre değişiyor. Şu an sezonunda değiliz ve az çıkıyor. Bu nedenle iri olanlarının (jumbo karides) perakende satış fiyatı 100 TL’vi geçebiliyor. Çimçim karidesin fiyatı 8-10 TL arasında. Taze karidesi sadece Afrika ülkelerinden çok kısa süreyle (1 ay) getiriyoruz. Bu karidesler daha çok jumbo karides türü oluyor. Av sezonu başladığında Mersin bölgesinden iri jumbolar, çimçimleri de Marmara Bölgesi’nden alıyoruz.”

Şeflerin Önerisi

istanbul, ünlü balık restoranlarına sahip. İstanbul Boğazı’ndaki en önemli mekanlardan biri de Park Fora. Ünlü balık restoranının mönüsünde karides önemli bir yer tutuyor. Park Fora şeflerinin verdiği bilgiye göre, karides tüketimi her geçen gün artıyor.

Mekanda mevsimine göre üç çeşit karides tüketiliyor. İnce ve orta boy karides yılda 10 ton civarında, Jumbo karides ise iki ile iki buçuk ton arasında tüketiliyor. Tüketimin tamamı yerli; av sezonunda Marmara ve Akdeniz’den çıkarılan karidesler tercih ediliyor. Park Fora’nın sahibi Ali Rıza Yılmaz, karidesi haşlanmış olarak (söğüş) zeytinyağı ve limon sosu ile karides güveç halinde ise tereyağı ile tüketilmesini öneriyor. Jumbo karidesler konusundaki önerileri ise ızgara yapılması yönünde. Mekanda ince ve orta boy karidesin porsiyon fiyatı 40 ile 50 TL arasında, mevsimine göre jumbo karidesin fiyatı ise 200 ile 240 TL arasında değişiyor.





Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir